Print Friendly and PDF

موتورهای تکفاز خازنی

توصیه می شود برای تکمیل این مطلب حتما الکتروموتور های تکفاز را مطالعه نمایید.

موتورهای یکفاز با راه انداز خازنی
در بعضی کاربردها , گشتاور راه اندازی تولید شده توسط موتور فاز- شکسته بار روی محور موتور کافی نیست. دراین حالت می توان از موتورهای با راه انداز خازنی استفاده کرد . مدار معادل و منحنی موتور یکفاز با راه انداز خازنی همانند شکل زیر :مدار راه انداز خازنی

در موتور با راه انداز خازنی , یک خازن با سیم پیچی کمکی موتور سری می شود . با انتخاب مناسب اندازه ی خازن , می توان نیرو محرکه ی مغناطیسی ناشی از جریان راه اندازی سیم پیچی کمکی را با نیرو محرکه ی مغناطیسی ناشی از جریان سیم پیچی اصلی برابر کرد , و زاویه ی فاز جریان سیم پیچی کمکی را نسبت به جریان سیم پیچی اصلی 90 درجه جلو انداخت . چون دوسیم پیچی 90 درجه اختلاف مکانی دارند, اختلاف فاز 90 درجه جریان ها یک میدان مغناطیسی یکنواخت دوار در استاتور ایجاد می کند , و رفتار موتور درست به گونه ای است که انگار با منبع تغذیه سه فاز راه اندازی شده است . در این حالت, گشتاور راه اندازی موتور می تواند 300 درصد مفدار نامی اش باشد, مانند شکل زیر :گشتاور سرعت راه انداز خازنی
کاربرد موتورهای با راه انداز خازنی
موتورهای با راه اندازی خازنی از موتورهای فاز شکسته گرانترند و در کاربردهایی به کار می رود که گشتاور راه اندازی بزرگ کاملا ضروری است. نمونه هایی از کاربردهای این موتورها عبارتند از : کمپرسورها , پمپ ها, تهویه های مطبوع ودیگر تجهیزاتی که باید زیر بار راه اندازی شوند
موتورهای یکفاز با خازن دائم کار  
دراین موتورها یک خازن روغنی به منظور افزایش اختلاف فاز بین جریان راه انداز و اصلی در سیم بندی به کار می رود ونیاز به کلید یا رله به منظور خارج کردن سیم بندی راه انداز از مدار نیست . راندمان این موتورها زیاد و گشتاور راه اندازی آنها 50 تا 100 درصد گشتاور نامی است . ضریب توان این موتورها زیاد و نسبت به موتورهای با راه انداز مقاومتی از سرو صدای کمتری برخوردارند .
تعویض جهت چرخش آن سریع است و کنترل دور آن توسط کنترل ولتاژ به راحتی صورت می گیرد.
در شکل زیر مدار الکتریکی و دیاگرام برداری جریان و ولتاژ یک موتور یکفاز با خاز دائم کار نمایش داده شده است:مدار و منحنی دائم کار
تغییر جهت چرخش موتورهای یکفاز با خازن دایم کار
معکوس کردن جهت چرخش این موتور نظیر موتور با راه انداز مفاومتی است . در کارهای مختلف که نیاز به تغییر جهت سریع می باشد اصولا موتور یک فاز را به صورت دو فاز, سیم بندی می نمایند سپس توسط خازن دائم کار روغنی و تایمر یا کلید مخصوص چپگرد – راستگرد جهت چرخش موتور را تغییر می دهند . در این گونه موتورها , خازن دایم نوعا حدود 10 تا20 درصد خازن راه اندازی است.  از این روش بیشتر در حدیده و قلاویز کاری و موتورهای شستشوی لباسشویی که نیاز به چپگرد

-راستگرد دارند استفاده می شود مانند شکل زیر :

تغییر جهت موتور خازن دائم کار

 

کاربرد موتورهای خازن دائم کار:

این موتورها برای پنکه های رومیزی ,پنکه های سقفی ,دمنده ها, موتور لباسشویی, آبمیوه گیری, پمپ آب و مواردی مهنیاز به جهت چرخش سزیع باشد مورد استفاده قرار می گیرد.

گشتاور سرعت موتور خازن دائم کار

موتور یکفاز دو خازنی
موتور دو خازنی گشتاور راه اندازی و گشتاور کار بزرکی دارد. در این موتور القایی یکفاز دو خازن موازی در ابتدای راه اندازی با یکی از سیم پیچ ها به صورت سری بکار گرفته می شوند. یکی از خازن ها الکترولیتی و دیگری روغنی می باشد. ظرفیت خازن الکترولیتی معمولا چند برابر ظرفیت خازن روغنی می باشد. در موقع راه اندازی خازن الکترولیت در 75% دور نامی موتور توسط رله مغناطیسی یا کلید گریز از مرکز از مدار خارج شده وسیم پیچی کمکی با خازن دایم کار با سیم پیچی اصلی در مدار باقی می ماند . نمونه ای از یک موتور دو خازنی را می توان در شکل زیر مشاهده کردموتور دو خازنی
مزایای موتور دو خازنی
گشتاور راه اندازی زیاد , کار ملایم , گشتاور خوب در حال کار می باشد. سیم پیچی های اصلی و کمکی این موتورها مشابه یکدیگر هستند.
 کاربرد موتورهای تکفاز دو خازنی
موتورهای دو خازنی در یخچال های صنعتی , کمپرسورها, سوخت پاش ها, موتورهای بالابر, دستگاه های چند کاره ی نجاری و پمپ ها به طور کلی مواردی که لازم است تا موتورهای یک فاز دو خازنی گشتاور راه اندازی و نیز گشتاور زیاد ایجاد کنند.
تغییر جهت چرخش موتورهای تکفاز دو خازنی
برای معکوس کردن  جهت چرخش موتور های دوخازنی مانند موتورهای با راه انداز خازنی عمل می شود, یعنی می توان با تعویض دو سر سیم پیچی های آن این کار را انجام داد

مدارموتور دوخازنی

گشتاور سرعت موتور دو خازنی

 

 

 

 

 

 

 

 

 

مطالب مرتبط

7 دیدگاه

  • بهرام / تیر ۳, ۱۳۹۶ در تاریخ ۲۲:۳۰

    سلام و وقت بخیر
    1سوال دارم از محضر همه اساتید
    من 1موتور پمپ کفکش رو باز کردم.البته فقط قسمت پره ها.و متوجه شدم جهت گردش موتور با هر بار قطع و وصل جریان برق تعیر میکنه.یعتی 1بار چپ گرد و باردیگر راست گرد میشود?
    میخاستم راهنمای بفرمایید تا بتونم جمش کنم.در ضمن من رشته ام برق نیست لطفاً بزبان ساده بفرمایید تا متوجه بشم که چطوری میتونم تعمیرش کنم.

    پاسخ
  • حسین / خرداد ۱۷, ۱۳۹۶ در تاریخ ۱۱:۳۸

    با سلام وخسته نباشید میخاستم سوال کنم که الان من یه کولر دارم که موتور اون خازن نداره یا خازن داخلش سوخته و راه اندازی نمیشه چطور میتونم بهش خازن وصل کنم با تشکر

    پاسخ
  • علی / تیر ۵, ۱۳۹۵ در تاریخ ۱۱:۴۵

    سلام.
    1. برای روشن کردن یک یخچال فریزر صندوقی 1000 وات آیا میتوان از یک موتور برق 2000 وات بنزینی استفاده کرد؟
    2 . بنا به گفته ای جریان لحظه ای برای راه اندازی کمپرسورها 7 برابر مصرف عادی میباشد ایا صحیح میباشد؟
    3 . و آیا میتوان این کمبود جریان را با خازن ظرفیت بالا جبران کرد؟
    سپاس از جواب شما .

    پاسخ
  • جواد / خرداد ۸, ۱۳۹۵ در تاریخ ۱۳:۳۳

    ممنون از مطالب مفیدی که گذاشتین. فقط یه سوال داشتم واون اینکه ایا خازن در ولتاژ خروجي تاثیری داره؟

    پاسخ
    • مدیریت سایت / خرداد ۸, ۱۳۹۵ در تاریخ ۱۳:۴۱

      با سلام .سوال رو دقیق تر می پرسیدید بهتر میتونستم جواب بدم ولی
      خازن به طور مستقیم باعث افزایش ولتاژ نمی شود . هنگامی که شما در یک شبکه سلفی خازن موازی میکنید به دلیل اینکه راکتیو شبکه را کم میکند .جریان کمتری از مدار عبور میکند و در نتیجه به دلیل کم شدن تلفات امکان بالا امدن ولتاژ هست ..

      پاسخ
  • امیر / خرداد ۳, ۱۳۹۵ در تاریخ ۱۲:۰۲

    واقعا مطلب فوق العاده ای بود ،ساده و روان و کاملا مفهومی ، لذت بردم
    مدیر سایت سپاسگذارم.

    پاسخ
  • بهزاد / بهمن ۲۸, ۱۳۹۴ در تاریخ ۰۰:۲۹

    مطلب فوق العاده ای بود . ممنون دوست من . بسیار برای من مفید بود

    پاسخ
فقط با یک کلیک,ما را در گوگل محبوب کنید.